درعصر حاضر و درحالي كه كارخانجات، تولید کنندگان و ارایه کنندگان خدمات به دنبال ايجاد انقلاب و دگرگوني در درون خويش هستند تا بتوانندخود را با تحولات جهاني وفق دهند، بحث نگهداری ميتواند به طور جدي و مؤثر مسير و راهبرد توليد را در كارخانجات معين و مشخص نمايد .امروزه كارخانجات به شدت درگير مباحثي چون كاهش هزينه ها، توان رقابت بالا، بهبودمستمر، افزايش كيفيت و كميت محصول، كمبود منابع طبيعي، بحران انرژي و … هستند كه دراين راستا انديشيدن به بحث نگهداری به عنوان يك امر راهبردی جهت رسيدن به اهداف فوق بسيارحياتي واجتناب ناپذير جلوه مي كند.
نگهداري صحيح علمي و برنامهريزي شده با روشهاي نوين مستقيما برروي بهرهوري،كيفيت، هزينههاي مستقيم توليد، قابليت اطمينان، به كارگيري و سودآوري اثر ميگذارد.
نظر به اينكه بهرهوري هدفي است كه از طريق بهسازي مستمر تجهيزات مادي و نيروي انساني قابل حصول است، لذا نگهداري خوب، اولين محرك در حفظ روند توليد در بالاترين سطح است، رقابت در عرصه فعاليتهاي تجاري درون مرزي و برون مرزي، اين محرك را تشديد ميكند.
در حال حاضر تقريباً تمام كشورهاي توسعه يافته و برخي از كشورهاي در حال توسعه، سرمايه گذاريهاي مناسبي را جهت بهبود و ارتقاء كارايي و اثر بخشي دستگاهها و تجهيزات مورد استفاده درصنايع انجام داده و رشد روزافزون صنايع خود را مرهون توجه و نگرش صحيح و علمي به مسئله نگهداري برنامه ريزي شده ميدانند.
با توجه به اينكه، صنايع ايران براي تداوم بخشيدن به رشد، توسعه و بالندگي خود، نيازمند حضور در بازارهاي جهاني هستند و مؤلفههاي اصلي براي حضور و امكان رقابت در بازارهاي جهاني، افزايش كيفيت، ارتقاي بهرهوري و کاهش قيمتها ميباشد، در اين راستا، ارتقاء نگهداري صحيح علمي و برنامهريزي شده و كاربرد فناوريهاي مربوطه در صنايع ايران ميتواند به عنوان گامهاي اساسي و ضروري براي دستيابي به اين اهداف مورد دقت قرار گيرد.
به دليل فناوري پيچيده تجهيزات و نظامهاي كنوني كه گستره وسيعي از علوم و دستاوردهاي فناوري در آنها كاربرد دارند و هزينه زياد خريد تجهيزات جديد، بخش نگهداري به عنوان يك بخش تفكيك ناپذير از سازمانهاي توليدي و خدماتي تلقي ميشود.
کشورما به عنوان یک کشور درحال توسعه به طور جدی نیازمند استفاده بهینه از منابع فناورانه محدود به منظور ایجاد ارزش برای مواد خام در قالب تولید است. نگهداری نه به عنوان یک مرکز هزینه بلکه به عنوان بخشی از سازمان که می تواند ارزش برای سازمان خلق کند، سهم زیادی در افزایش توان رقابتی سازمانها و بنگاه های کشور داشته باشد. این خلق ارزش میتواند از طریق استفاده بهینه از تجهیزات، افزایش طول عمر و افزایش قابلیت اطمینان آنها صورت پذیرد.
نگهداری هنر حفظ و بازگرداندن تجهیزات به شرایط عادی با کمترین هزینه است، طوری که طول عمر تجهیز نیز افزایش یابد و این میتواند به عنوان یکی از مهمترین اهرم های بازگشت سرمایه به صنایع کشور باشد، منوط به آن که از توصیه ها، روش ها، مولفه ها، راهبردها و سازوکارهای آن به نحو موثر استفاده شود. اما از آنجا که استفاده از این روشها و … در کشور فراگیر نشده و شاید حتی در صنایع و سازمانهایی که از آن استفاده میکنند نیز تا استفاده اثربخش آن، راه طولانی در پیش است، نیازمند تلاش همه جانبه برای ترویج، فرهنگ سازی و نهادینه سازی آن در کشور هستیم که آن نیز نیازمند بهره گیری از ابزارهای مناسب از جمله؛ ابزارهای تشویقی و انگیزشی خواهد بود. دراین راستا انجمن نگهداری و تعمیرات ایران که براساس رسالت علمی و اجرایی خود این وظیفه را به عهده دارد، نسبت به تعریف و اجرای طرح جایزه ملی تعالی نگهداری مطابق مفادی که در این سند آورده شده است، اقدام می نماید.
جایزه ملی تعالی نگهداری ایران، فرآيندي است که طي آن همه ساله به برترين سازمان هاي ايراني حائز شرايط در بخشهاي مختلف كشور (مطابق طبقه بندي جايزه) كه در زمينه ایجاد، ارتقاء و نهادینه سازی فرهنگ نگهداری خود فعاليتهاي چشمگيري را انجام داده اند، گواهينامه، تقدير نامه يا تنديس جايزه نگهداری از طریق همایش اعطاء ميگردد.
لزوم جایزه ملی تعالی نگهداری:
لزوم وجود الگویی مشترک در کشور برای ارزیابی تعالی نگهداری احساس میشود که بر آن اساس امکان آگاهی سازمان ها از جایگاه بلوغ مدیریتی و همچنین ارزش های نهفته در کار آمدی نگهداری فراهم یابد. این الگوی مشترک چارچوب جامعی از ارزش های محوری، معیارها و شاخص ها در تمامی ابعاد نگهداری است، که به سازمان ها (دولتی و خصوصی) کمک می کند تا با ارزیابی مستمر فعالیت ها، رویه ها، فرآیندها و نتایج حاصل از مدیریت نگهداری، نقاط قوت و زمینه های قابل بهبود خود را شناسایی کرده و در جهت ارتقاء آنها، برنامه ریزی نمایند.
بدین ترتیب سازمان هایی که در حرکت به سوی تعالی نگهداری موفق تر از سایر سازمان ها عمل کرده اند شناسایی شده و علاوه بر تشویق و قدردانی از آن ها، میتوانند الگویی داخلی برای سازمان های مشابه باشند.